Korte zinnen, lekker makkelijk? 15 tips

Korte zinnen zijn niet altijd makkelijk

Het is een mythe dat je voor het internet korte zinnen moet schrijven om duidelijk te zijn. Zelfs laaggeletterden hebben geen baat bij alleen maar zo veel mogelijk korte zinnen, leerde ik als taaltrainer en vrijwilliger bij de Stichting Lezen en Schrijven.

(Leestijd minder dan 3 minuten. Dit artikel is een upgrade van een ouder Blogbijbelartikel)

Begrijpelijke tekst

Is een tekst begrijpelijk? Dat is meer afhankelijk van het verband tussen de zinnen, dan van de lengte. Daarom zijn verbindingswoorden, verwijzingen en interpunctie essentieel. Ze zijn het cement van je boodschap. Korte zinnen zonder dat cement, zijn als korrels zand die door je hand glijden. Als je wilt dat jouw tekst aankomt bij je lezer, zul je er een samenhangend geheel van moeten maken. Een zandtaartgebakje!

korte zinnenKorte zinnen zijn hijgerig

Veel korte zinnen achter elkaar brengen de lezer buiten adem, ze voeren de spanning op en geven de lezer een gevoel van tijdsdruk. Een heel artikel lang spanning en haast is niet prettig om te lezen. Ook je doelgroep heeft al genoeg stress. Spanning opbouwen is goed, maar geef je lezers na een paar zinnen ook weer even de ruimte om op adem te komen. Het ergste zijn korte zinnen met allemaal dezelfde opbouw: “Zij loopt naar haar auto. Zij pakt de sleutels. Zij stapt erin. Ze start de moter. Ze rijdt naar haar werk. Ze parkeert de auto.” Zorg dus voor afwisseling, zowel in lengte als in opbouw.

Korte zinnen bevatten minder informatie

Ga je zinnen verkorten, dan gooi je al gauw essentiële informatie weg. Omdat jij precies weet waar je verhaal over gaat, heb je dat niet altijd door. Je weet wat je bedoelt met de tekst, ook al staat de helft er niet in. Door het weglaten van zogenaamd onbelangrijke woorden, kan een zin verschillende betekenissen hebben of zelfs van betekenis veranderen. Hoewel veel zinnen vaak overbodige woorden gebruiken.

Wat dan wel?

15 tips voor elke tekst, op papier en op het web om je tekst wel duidelijk te maken:

  1. Schrijf een goede, prikkelende inleiding waarin je aankondigt waar je over gaat schrijven. Zie het als een belofte, die je tijdens het artikel inwilligt.
  2. Wissel lange en korte zinnen af.
  3. Laat je tekst altijd een nacht ‘marineren’ en lees het de volgende dag nog eens.
  4. Lees je tekst hardop. Ja, echt hardop! Negeer je collega die kijkt of je gek bent. Luister al lezende naar de melodie.
  5. Vermijd tangconstructies; zo’n tussenzin waarna de lezer het begin van de zin weer moet oppikken. Haal de tussenzin eruit en plaats die achter de hoofdzin.
  6. Vermijd passieve zinnen met ‘worden’, waarin niet duidelijk is wie het doet. Draai de zin om en begin met wie het doet – het onderwerp.
  7. Gebruik komma’s en opsomtekens om structuur in je tekst aan te brengen, maar vermijd haakjes met tussenzinnen of -opmerkingen.
  8. Gebruik veel wit: tussen alinea’s en links en rechts van de tekst. Dat wit hoeft natuurlijk niet altijd echt wit te zijn.
  9. Leg verbanden met voegwoorden, zoals ‘maar’, ‘en’, ‘of’, ‘want’.
  10. Gebruik verwijswoorden om je lezer de weg te wijzen, zoals ‘die’, ‘dat’, ‘daarover’, ‘hiervoor’.
  11. Afwisseling van woorden met synoniemen is goed. Het irriteert de lezer als je steeds hetzelfde woord gebruikt. Maar inhoudelijke begrippen over je onderwerp kun je beter steeds dezelfde naam geven, zeker als ze nieuw zijn voor je lezer. Dat schept duidelijkheid.
  12. Mijd vaktaal. Zelfs vakgenoten verschillen wel eens van woordgebruik voor een bepaald begrip. Als het echt niet anders kan, introduceer een begrip kort of plaats een link naar een aparte pagina met een woordenlijst.
  13. Gebruik metaforen, voorbeelden en zintuigelijke beschrijvingen. Daarmee ziet de lezer de tekst voor zich als in een film en dat neemt ze meestal gemakkelijker op dan een abstracte tekst.
  14. Laat je tekst door een niet-ingewijde lezen, liefst van een wat lager niveau dan je doelgroep. Vraag hem om de tekst in zijn eigen woorden weer te geven. Pas je tekst aan waar nodig.
  15. Herhaal de conclusie van je boodschap nog eens aan het eind.

Kortom: kort is niet altijd beter dan lang. Zelfs niet online. Maar zoals overal geldt: verandering van spijs doet eten. Dien je lezer een gevarieerde maaltijd op en ze eet smakelijk. Dat straalt altijd af op jou, je bureau en je reputatie.

Vind je dit een zinvol artikel?

Lees je ook graag een lekker verhaal op de blogpagina van je relaties? Deel het op jouw social media!

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

3 gedachten over “Korte zinnen, lekker makkelijk? 15 tips”

Blogbijbel gebruikt cookies om de site goed te laten functioneren. Klik voor akkoord. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website staan op 'toestaan cookies' om je de beste surfervaring te geven. Ik verzamel anonieme gegevens met Google Analytics om te zien hoe mijn website functioneert en welke blogartikelen populair zijn. Ik volg je niet persoonlijk. Mijn privacyverklaring staat onder Contact: https://www.blogbijbel.nl/contact-met-de-blogbijbel/ Als je deze website blijft gebruiken zonder het wijzigen van je cookie-instellingen of je klikt op 'Akkoord' hieronder, ga je akkoord met deze instellingen.

Sluiten